In 2025 kregen veel Nederlandse organisaties voor het eerst zicht op de impact van internationale wetgeving op hun data. Zaken zoals CLOUD Act en FISA 702 maakten duidelijk dat datalocatie niet automatisch betekent dat je controle houdt. Het leidde tot meer bewustwording en tot een duidelijke vraag: hoe zorg je dat jouw digitale omgeving echt in jouw handen blijft?
De vraag naar Europese clouds en -storage groeide enorm. Echter, verandert in 2026 het speelveld opnieuw en ingrijpend. Met de komst van e-Evidence ontstaat een situatie waarin ook Europese opsporingsdiensten rechtstreeks data kunnen opvragen bij dienstverleners, zonder dat de organisatie die eigenaar is van die data dit weet. Dat is een belangrijke verschuiving, omdat het laat zien dat digitale soevereiniteit niet alleen gaat over bescherming tegen trans-Atlantische toegang, maar ook over de structuur van de eigen Europese dataketen.
Laat ons de kern eenvoudig proberen toe te lichten. Niet de fysieke locatie van data bepaalt de controle, maar de vraag of er een dienstverlener in de keten zit. Zodra opslag, verwerking of herstel via een externe partij loopt, valt een deel van die omgeving onder wetgeving waar je weinig invloed op hebt. Dat geldt voor cloud, voor SaaS en voor elke vorm van uitbesteed beheer. Ook wanneer de data zelf binnen Europa staat.
In de praktijk betekent dit dat organisaties in 2026 opnieuw moeten kijken naar hun architectuur. Veel IT-afdelingen hebben dataclassificatie op orde, maar vergeten de laag eronder. Denk aan back-ups bij MSP’s, aan SaaS-platforms die kritieke data verwerken en aan recoveryprocessen die afhankelijk zijn van een externe omgevingen. Dat zijn precies de plekken waar controle wegvloeit zonder dat iemand dat zo bedoeld heeft. Vooral voor bedrijven met gevoelige data vereist dit een hernieuwde blik op hun infrastructuur.
Er is nog een tweede reden waarom de discussie over digitale soevereiniteit breder moet worden. Organisaties kijken vooral naar opslag, maar een andere echte kwetsbaarheid zit ook in herstel. Als recovery afhankelijk is van een externe dienstverlener en haar infrastructuur, dan eindigt soevereiniteit daar. De vraag wordt dus niet alleen waar data staat, maar ook waar het wordt hersteld en wie bij dat proces betrokken is.
Dat vraagt om een nuchtere, praktische aanpak. Cloud blijft waardevol, SaaS blijft essentieel en hybride infrastructuren verdwijnen niet. Maar organisaties zullen duidelijker moeten bepalen welke data en welke processen zij zelf in handen willen houden, juist om te voorkomen dat zij onbedoeld onder wetgeving vallen die oorspronkelijk niet voor hen bedoeld was.
Wie beter wil begrijpen wat deze veranderingen in 2026 betekenen, kan op 29 januari deelnemen aan een verdiepend webinar over de herdefinitie van digitale soevereiniteit. Daarin leggen we uit hoe deze wetgeving werkt, wanneer organisaties wel of niet in scope vallen en hoe je een infrastructuur opbouwt die echte controle mogelijk maakt.
Schrijf je in via de volgende link: https://events.teams.microsoft.com/event/af2dee3e-8104-4afa-8d87-6d5a61962d7e@76c4b9ef-f707-41c7-a97d-5a214214b657
Meer lezen
